Een reis door de prachtige Himalaya

Gokyo Ri, 5360 meter. Ademloos kijk ik om me heen. Voor me liggen de toppen van Cho Oyu, Lhotse, Makalu en in het midden de kolossale zwarte reus die Mount Everest heet. Tibetaanse gebedsvlaggen wapperen zachtjes in de wind. Beneden me kronkelt sierlijk een snelweg, bedekt met grijs puin. Onder dit puin ligt de Ngozumpa gletsjer die 20 kilometer verder op de flanken van de Cho Oyu ontspringt. Tussen de enorme morenenwal en het helder turkoois-blauwe Dudh Pokhari-meer zijn de zeven lodges van Gokyo Village goed te onderscheiden; vanuit daar begonnen we vanochtend aan onze wandeling.

Verblijfplaats van de sneeuw

‘Verblijfplaats van de sneeuw’, dat is één van de betekenissen van de naam Himalaya. Een term uit het Sanskriet, de oude taal van Noord-India die ver verwant is aan onze Europese talen. De geologische oorsprong van dit gebergte lag ook in Noord-India. Zeventig miljoen jaar geleden botste het Indiase subcontinent tegen Azië aan en werd de oude kustlijn langzaam maar zeker omhoog gedrukt. Deze stuwkracht van India wint het vooralsnog van de erosie: de top van de Mount Everest wordt ieder jaar twee centimeter hoger. Naast de bekende Mount Everest telt de Himalaya dertien andere achtduizenders en meer dan honderd bergen die hoger zijn dan 7000 meter. Ter vergelijking: buiten de Himalaya is geen enkele berg te vinden die hoger is dan 7000 meter. Over een lengte van meer dan tweeduizend kilometer vormt dit gebergte een scheiding tussen het groene, vruchtbare subtropische laagland van India in het zuiden, en de gure, onherbergzame Tibetaanse hoogvlakte ten noorden van de Himalaya. Mede door deze extreme verschillen is de biodiversiteit in dit gebied enorm. Van tientallen rododendronsoorten tot honderden verschillende orchideeën, van langur-apen en neushoornvogels tot lammergieren en sneeuwluipaarden. De Himalaya doet haar naam als verblijfplaats van sneeuw overigens eer aan: bijna drie miljard mensen wonen in stroomgebieden van rivieren die ontspringen aan de gletsjerpoorten van de Himalaya.

Himalaya1

Carpe Diem

Wordt het landschap in Bhutan, Sikkim, Nepal en in delen van India en Pakistan grotendeels gedomineerd door de hoge pieken en de diepe dalen van het Himalaya gebergte, ook de bewoners van dit gebied zijn gevormd door het hooggebergte, in hun cultuur, religie en karakter. In het karakter van de Nepalese Sherpa’s bijvoorbeeld, een volk oorspronkelijk afkomstig uit Oost-Tibet, komen een aantal bijzonder prettige eigenschappen samen. Ze zijn oersterk, werken onvermoeibaar hard en staan altijd voor je klaar. Bovendien kent hun bescheidenheid, eerlijkheid en vrolijkheid geen grenzen. Als ik een keer aan mijn vriend Nuri Sherpa vraag: ‘Nuri, are you happy?’, aarzelt hij geen seconde en antwoordt vol overtuiging: ‘ Yes! Véry happy!’. Hoe ruig en onherbergzaam hun leefomgeving ook is, de Sherpa’s behoren tot de vriendelijkste en meest opgewekte mensen die ik ken. Hoe kan het toch dat de bewoners van de Himalaya zo innemend vrolijk zijn en vanaf het eerste moment je hart stelen? In een onherbergzaam landschap als dit is alle leven zeer fragiel. De dood is hier dagelijkse kost, daar worden de bewoners van de Himalaya van kinds af aan mee geconfronteerd. Zou carpe diem daarom de lijfspreuk van menig Nepalees lijken te zijn?

Himalaya2.1

Mogelijk is het ook de invloed van het Tibetaans boeddhisme, dat diep in de harten van de Himalayabewoners verankerd is: tevreden zijn met wat je hebt, altijd klaar staan voor een ander en enorm plichtsgetrouw zijn. Toen ik een keer midden in de nacht in een sneeuwstorm buiten naar het toilet ging en daarna wat sneeuw van mijn tentdak wilde scheppen werd ik op mijn schouder getikt door één van de keukenjongens. Verbaasd keek ik om. ‘Please sir, I will do this, this is our job’. Voor ons westerlingen voelt deze werkhouding soms betuttelend en ongemakkelijk, maar in de ogen van de Sherpa’s is een ander helpen één van de meest verstandige dingen die je kan doen: zo bouw je positief karma op voor je volgende leven. Iemand anders helpen is dus goed voor de ander én goed voor jezelf, waarom zou je dat dan niet doen?

De toewijding waarmee de Himalayabewoners het boeddhisme volgen laat een diepe indruk achter bij de bezoeker. Tijdens een trekking zie je overal boeddhistische symbolen en bouwsels: gebedsvlaggen, stupa’s, mani-muren en eeuwenoude kloosters en tempels. Het dagelijks leven is hier doorspekt met boeddhistische rituelen. De gastvrouw in de lodge die, terwijl ze een kopje thee voor je maakt, een gebedssnoer door haar vingers laat glijden waarmee ze de mantra’s telt die ze onophoudelijk prevelt. De drager die op de pas de lokale goden aanroept voor een veilige afdaling en de gids die tijdens een kloosterbezoek onderweg vol overgave voor een Boeddhabeeld neerbuigt. Boeddhisme is er van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat.

Himalaya2

‘Het mooiste wat ik ooit gezien heb’

Af en toe lijkt de Himalaya wel op onze Alpen. Maar als je dan wat beter kijkt zie je dat de wanden waar je tegenaan kijkt twee tot drie keer zo hoog zijn als die in bijvoorbeeld Oostenrijk en Zwitserland. De dimensies zijn moeilijk te bevatten. ‘Dit is het mooiste dat ik ooit gezien heb’ verzuchtte een tochtgenoot een keer tijdens een trektocht in Nepal. De lucht was strakblauw. Overal om ons heen zagen we bergwanden van onmetelijke grootte, bekleed met poedersneeuw en grote blokken ijs, met slechts af en toe nog een vleugje kale rots erdoorheen schijnend. De lucht was ijl maar o zo zuiver. Boven ons cirkelde een lammergier. Lopen door een landschap zo mooi als dit verstilt je gedachten. En als je dan even stilstaat en om je heen kijkt is het puur genieten.

Na de golf van Westerse bergbeklimmers die in de jaren ‘50 en ‘60 de meeste hoge bergen in de Himalaya beklommen, werden er vanaf de jaren ‘70 overal trekkingroutes ontwikkeld voor de wandeltoerist. Veel van deze paden werden overigens al eeuwenlang gebruikt door lokale herders en handelskaravanen die tussen Tibet en India op en neer pendelden. De infrastructuur voor trekkers is tegenwoordig zeer goed. Tochten zijn er van kort tot lang en van eenvoudig tot zeer uitdagend. Je kampeert terwijl je van alle gemakken wordt voorzien door de lokale staf, of je slaapt in lodges waar je tot op 5000 meter hoogte nog warme maaltijden kunt bestellen en in een eenvoudig bed kunt slapen. Meer dan genoeg keuze.

Himalaya3

Himalaya trekking

De angstaanjagend steile bergwanden, de onvoorstelbaar zuivere ijle lucht, de vriendelijke en gastvrije blikken onderweg, de mystieke sfeer in de kloosters, de voldoening aan het einde van de wandeldagen, de gezelligheid van het kamp of je lodge en het delen van al deze belevenissen met je tochtgenoten en trekkingstaf: er gaat niets boven een trekking door de Himalaya. Het is één van die plekken die je simpelweg zelf moet bezoeken en moet beleven. Himalayapionier Bill Tilman beschrijft dit treffend in zijn boek Nepal Himalaya: ‘Ik voelde me ongewoon gelukkig, en besefte dat het leven niets beters in petto had dan dag na dag wandelen in een onbekend land naar een onbekende bestemming.’

Himalaya4

Dit artikel is geschreven door Bas Naus.

Ontdek dit gebied:

Beleef het magische gebergte tijdens een 15-daagse lodgetrektocht. Een prachtige en beroemde trektocht die terecht wordt gerekekend tot de allermooisten van de wereld. Vanaf €880.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *